Lý thuyết: Recruitment Analytics

Lý thuyết nền tảng
Recruitment Analytics đo tuyển dụng bằng số

Sáu chỉ số và cách đọc giúp đo hiệu quả tuyển dụng: phễu, thời gian, chi phí, nguồn ứng viên, chất lượng người được nhận và tỷ lệ nhận việc. Bấm vào từng ô để lật và xem giải thích.

1
Phễu và thời gian

Ba chỉ số cho biết quy trình tuyển chạy thế nào.

Phễu tuyển dụng

Số ứng viên còn lại sau mỗi vòng và tỷ lệ chuyển đổi giữa các vòng.

Phễu tuyển dụng

Là gì

Phễu tuyển dụng cho thấy số ứng viên qua từng vòng: nộp hồ sơ, sàng lọc, phỏng vấn, đề nghị và nhận việc. Tỷ lệ chuyển đổi giữa hai vòng liền nhau cho biết vòng nào đang làm mất nhiều ứng viên.

Cách làm

  1. Đếm số ứng viên ở từng vòng cho cùng một vị trí.
  2. Tính tỷ lệ chuyển đổi giữa các vòng liền kề.
  3. So với các đợt tuyển trước để thấy thay đổi.

Lưu ý

Vị trí khác nhau có phễu rất khác nhau. Không so vị trí kỹ thuật với vị trí phổ thông.

Thời gian tuyển

Số ngày từ lúc mở vị trí đến khi người được nhận đi làm.

Thời gian tuyển

Là gì

Thời gian tuyển (time-to-fill) đo số ngày từ khi mở vị trí đến khi có người nhận việc. Thời gian kéo dài làm công việc bị chậm và người phụ trách phải làm thêm trong lúc chờ.

Cách làm

  1. Ghi ngày mở vị trí và ngày nhận việc.
  2. Tính trung bình và trung vị theo nhóm vị trí.
  3. Tìm vòng nào trong quy trình làm kéo dài thời gian.

Lưu ý

Trung vị thường đáng tin hơn trung bình khi vài vị trí mở rất lâu làm lệch số trung bình.

Chi phí tuyển trên một người

Tổng chi phí tuyển chia cho số người được nhận.

Chi phí tuyển trên một người

Là gì

Chi phí tuyển trên một người (cost-per-hire) là tổng chi phí tuyển dụng trong kỳ chia cho số người được nhận. Chi phí gồm quảng cáo, môi giới, thời gian phỏng vấn và đào tạo ban đầu nếu tính.

Cách làm

  1. Liệt kê các khoản chi cùng định nghĩa thống nhất.
  2. Chia tổng chi cho số người nhận việc trong kỳ.
  3. So theo kênh để thấy kênh nào hiệu quả hơn về chi phí.

Lưu ý

Chỉ tính quảng cáo mà bỏ qua thời gian nội bộ sẽ làm chi phí thực thấp hơn nhiều so với thực tế.

2
Nguồn và chất lượng

Ba chỉ số cho biết nên tuyển ở đâu và tuyển được người tốt không.

Hiệu quả theo nguồn ứng viên

Biết ứng viên đến từ đâu và kênh nào cho nhiều người được nhận nhất.

Hiệu quả theo nguồn ứng viên

Là gì

Phân tích nguồn (source effectiveness) đếm số ứng viên và số người được nhận theo từng kênh: đăng tin, giới thiệu, trường nghề, môi giới. Kênh nhiều ứng viên chưa chắc là kênh tốt nhất.

Cách làm

  1. Ghi nguồn cho mọi ứng viên ngay khi nhận hồ sơ.
  2. Tính tỷ lệ được nhận theo từng nguồn.
  3. Dồn ngân sách vào các nguồn cho tỷ lệ nhận việc tốt.

Lưu ý

Nguồn giới thiệu thường có tỷ lệ nhận việc cao nhưng số lượng ít. Cần cân nhắc cả hai.

Chất lượng người được nhận

Đo người mới làm việc tốt đến đâu sau vài tháng, không chỉ lúc nhận việc.

Chất lượng người được nhận

Là gì

Chất lượng người được nhận (quality of hire) là đánh giá người mới sau một khoảng thời gian, như kết quả công việc, mức độ nghỉ sớm và đánh giá của quản lý. Chỉ số này cho biết tuyển có đúng người hay không.

Cách làm

  1. Chọn 2 đến 3 tiêu chí đo sau 3 đến 6 tháng.
  2. So theo nguồn tuyển và theo tiêu chí phỏng vấn.
  3. Phản hồi kết quả cho người phỏng vấn để cải thiện.

Lưu ý

Chất lượng cần thời gian để thấy. Không nên đánh giá tuyển dụng chỉ trong tháng đầu.

Tỷ lệ nhận việc của ứng viên

Tỷ lệ ứng viên được đề nghị đồng ý nhận việc.

Tỷ lệ nhận việc của ứng viên

Là gì

Tỷ lệ nhận việc (offer acceptance rate) là số ứng viên đồng ý nhận đề nghị chia cho số đề nghị đã gửi. Tỷ lệ thấp thường là dấu hiệu về lương, quy trình hoặc trải nghiệm ứng viên.

Cách làm

  1. Ghi lý do khi ứng viên từ chối.
  2. Tính tỷ lệ theo vị trí và mức lương đề nghị.
  3. Rà soát lại đề nghị và thời gian phản hồi khi tỷ lệ thấp.

Lưu ý

Lý do từ chối cần được hỏi rõ và ghi lại. Không chỉ đoán từ con số.

1
Thuật ngữ

Ba nhóm thuật ngữ nền tảng của phân tích tuyển dụng.

Phễu tuyển dụng
  • Recruitment Analytics: phân tích dữ liệu tuyển dụng để cải thiện hiệu quả.
  • Phễu tuyển dụng: các bước từ ứng viên tiềm năng đến nhận việc.
  • Nguồn ứng viên: kênh mang ứng viên tới, như đăng tin, giới thiệu.
  • Tỷ lệ chuyển đổi: phần trăm ứng viên đi từ bước này sang bước sau.
  • Yêu cầu tuyển dụng: đề xuất tuyển một vị trí đã được duyệt.
Thời gian và chi phí
  • Thời gian tuyển: từ khi có yêu cầu đến khi lấp vị trí.
  • Thời gian phản hồi: từ khi nộp hồ sơ đến khi được trả lời.
  • Chi phí tuyển dụng: tổng chi cho một lần tuyển.
  • Chi phí mỗi nhân sự tuyển được: chi phí trên số người nhận việc.
  • Vị trí trống: vị trí chưa có người đảm nhiệm.
Chất lượng tuyển dụng
  • Chất lượng tuyển dụng: mức độ người mới đạt yêu cầu và ở lại.
  • Tỷ lệ nhận việc: số người nhận việc trên số được mời.
  • Nghỉ việc giai đoạn đầu: người mới nghỉ sớm sau khi vào.
  • Đánh giá thử việc: kết quả trong giai đoạn thử việc.
  • Trải nghiệm ứng viên: cảm nhận trong suốt quá trình tuyển.
2
Quy trình

Sáu quy trình cốt lõi, mỗi quy trình có mục đích và các bước thực hiện.

Thiết lập chỉ số và dữ liệu tuyển dụng

Để làm gì: theo dõi tuyển dụng nhất quán, có dữ liệu để so sánh.

Các bước thực hiện

  1. Bước 1 - Chọn chỉ số cốt lõi. Thời gian, chi phí, chất lượng.
  2. Bước 2 - Định nghĩa rõ. Mốc bắt đầu, kết thúc.
  3. Bước 3 - Chuẩn hóa trạng thái ứng viên. Các bước phễu.
  4. Bước 4 - Thiết lập nơi ghi dữ liệu. Hệ thống hoặc bảng thống nhất.
  5. Bước 5 - Phân công cập nhật. Ai nhập, khi nào.
  6. Bước 6 - Đào tạo người dùng. Nhập đúng, đủ.
Theo dõi phễu và tỷ lệ chuyển đổi

Để làm gì: tìm bước nào ứng viên rơi rụng nhiều nhất để cải thiện.

Các bước thực hiện

  1. Bước 1 - Đếm ứng viên mỗi bước. Từ nộp hồ sơ đến nhận việc.
  2. Bước 2 - Tính tỷ lệ chuyển đổi. Giữa các bước.
  3. Bước 3 - So sánh theo vị trí. Nơi nào tốt, nơi nào kém.
  4. Bước 4 - Tìm điểm nghẽn. Bước tỷ lệ thấp.
  5. Bước 5 - Tìm nguyên nhân. Hỏi hội đồng tuyển, ứng viên.
  6. Bước 6 - Đề xuất cải thiện. Cụ thể.
Đánh giá hiệu quả nguồn ứng viên

Để làm gì: dồn ngân sách vào kênh mang lại người phù hợp và ở lại.

Các bước thực hiện

  1. Bước 1 - Gắn nguồn cho từng ứng viên. Ghi nhận khi nhập hồ sơ.
  2. Bước 2 - Thống kê theo nguồn. Số hồ sơ, số trúng tuyển.
  3. Bước 3 - Tính chi phí mỗi nguồn. Trên số người tuyển được.
  4. Bước 4 - Xem chất lượng. Thử việc, thời gian gắn bó.
  5. Bước 5 - Xếp hạng nguồn. Cân nhắc cả chi phí và chất lượng.
  6. Bước 6 - Điều chỉnh ngân sách. Tăng kênh tốt.
Phân tích thời gian và chi phí tuyển

Để làm gì: rút ngắn thời gian lấp vị trí và kiểm soát chi phí.

Các bước thực hiện

  1. Bước 1 - Đo thời gian từng giai đoạn. Duyệt, đăng tin, phỏng vấn, mời.
  2. Bước 2 - Tìm giai đoạn chậm. Ví dụ chờ duyệt, chờ phản hồi.
  3. Bước 3 - Tổng hợp chi phí. Đăng tin, dịch vụ, nhân công.
  4. Bước 4 - So sánh các vị trí. Nhóm vị trí khó tuyển.
  5. Bước 5 - Đặt mục tiêu. Thời gian, chi phí mong muốn.
  6. Bước 6 - Theo dõi tiến độ. Hằng tháng.
Đánh giá chất lượng tuyển dụng

Để làm gì: biết tuyển đúng người hay chưa, không chỉ tuyển nhanh.

Các bước thực hiện

  1. Bước 1 - Thu thập kết quả thử việc. Theo người, nguồn.
  2. Bước 2 - Theo dõi giữ chân giai đoạn đầu. Người mới còn làm hay không.
  3. Bước 3 - Lấy ý kiến quản lý. Về chất lượng người mới.
  4. Bước 4 - Gắn với nguồn và người phỏng vấn. Tìm quy luật.
  5. Bước 5 - Điều chỉnh tiêu chí tuyển. Nếu cần.
  6. Bước 6 - Phản hồi cho người tuyển. Rút kinh nghiệm.
Báo cáo và cải tiến tuyển dụng

Để làm gì: lãnh đạo nắm tình hình tuyển và quyết định kịp thời.

Các bước thực hiện

  1. Bước 1 - Lập báo cáo định kỳ. Phễu, thời gian, chi phí, chất lượng.
  2. Bước 2 - Nêu vị trí trống ưu tiên. Rủi ro nếu chậm.
  3. Bước 3 - Phân tích xu hướng. So với kỳ trước.
  4. Bước 4 - Đề xuất hành động. Kèm người phụ trách.
  5. Bước 5 - Thực hiện cải tiến. Theo thứ tự ưu tiên.
  6. Bước 6 - Đánh giá lại. Sau một kỳ.
3
Vấn đề thường gặp

Vấn đề theo từng cấp: thực thi, quản lý, lãnh đạo, nhân viên và đặc thù ngành.

Cấp thực thi
  • Dữ liệu ứng viên rải rác nhiều nơi.
  • Không ghi nhận nguồn ứng viên.
  • Trạng thái hồ sơ không được cập nhật.
  • Báo cáo làm thủ công, mất thời gian.
Cấp quản lý
  • Phản hồi hồ sơ, lịch phỏng vấn chậm.
  • Đưa ra yêu cầu thay đổi liên tục.
  • Tiêu chí tuyển không rõ.
  • Không phản hồi chất lượng người mới.
Cấp lãnh đạo
  • Duyệt tuyển chậm, mất ứng viên tốt.
  • Không biết kênh nào hiệu quả.
  • Chi phí tuyển không được theo dõi.
  • Vị trí trống kéo dài ảnh hưởng vận hành.
Nhân viên (khách hàng nội bộ)
  • Ứng viên không được phản hồi.
  • Quy trình phỏng vấn kéo dài.
  • Thông tin vị trí khác thực tế.
  • Người mới nghỉ sớm vì kỳ vọng lệch.
Đặc thù sản xuất, ca kíp
  • Tuyển số lượng lớn, thời vụ, cần nhanh.
  • Tỷ lệ bỏ việc sau vài ngày cao.
  • Khó đánh giá ứng viên phổ thông.
Đặc thù chuỗi, dịch vụ, doanh nghiệp nhỏ
  • Nhân viên điểm bán nghỉ nhiều, tuyển liên tục.
  • Doanh nghiệp nhỏ không có số liệu tuyển dụng.
  • Quản lý điểm tự tuyển, không thống nhất tiêu chí.
4
KPI

Bốn nhóm chỉ số: tài chính, khách hàng, quy trình, con người.

Tài chính
  • Chi phí tuyển dụng mỗi nhân sự tuyển được
  • Tổng chi phí tuyển dụng theo kỳ
  • Chi phí theo từng nguồn ứng viên
Khách hàng
  • Mức hài lòng của quản lý tuyển người
  • Mức hài lòng của ứng viên về quy trình
  • Thời gian phản hồi ứng viên
Quy trình
  • Thời gian tuyển trung bình
  • Tỷ lệ chuyển đổi giữa các bước phễu
  • Tỷ lệ nhận việc
  • Số vị trí trống và thời gian trống
Con người
  • Tỷ lệ qua thử việc
  • Tỷ lệ nghỉ việc giai đoạn đầu
  • Chất lượng tuyển dụng theo đánh giá quản lý
5
Vai trò theo mô hình doanh nghiệp

Ai làm gì trong từng mô hình, lật thẻ để xem.

Sản xuất
  • Chuyên viên tuyển dụng: theo dõi phễu tuyển số lượng lớn.
  • Quản đốc: báo nhu cầu, phản hồi chất lượng.
  • Trưởng nhân sự: xem chi phí, tỷ lệ bỏ việc đầu.
Chuỗi
  • HR trụ sở: theo dõi tuyển toàn chuỗi.
  • Quản lý khu vực: theo dõi vị trí trống.
  • Quản lý điểm: phỏng vấn, phản hồi.
Nhà hàng, khách sạn
  • HR: theo dõi nguồn, thời gian tuyển.
  • Trưởng bộ phận: phỏng vấn, đánh giá thử việc.
  • Tổng quản lý: duyệt tuyển theo mùa.
Vận chuyển, logistics
  • HR: theo dõi tuyển tài xế, nhân viên kho.
  • Điều phối: báo nhu cầu theo mùa cao điểm.
  • Giám đốc vận hành: duyệt, xem chi phí.
Xây dựng
  • HR dự án: tuyển theo giai đoạn dự án.
  • Chỉ huy trưởng: báo nhu cầu, đánh giá.
  • Giám đốc: duyệt và xem chi phí.
Siêu nhỏ và nhỏ (dưới 50)
  • Chủ doanh nghiệp: quyết định tuyển, phỏng vấn.
  • Kế toán kiêm nhân sự: ghi nhận nguồn, chi phí đơn giản.
Vừa (50 đến 500)
  • Trưởng nhân sự: báo cáo tuyển dụng cho lãnh đạo.
  • Chuyên viên tuyển dụng: vận hành phễu, dữ liệu.
  • Quản lý bộ phận: phản hồi, đánh giá.
6
Checklist sử dụng ngay

Tick từng mục và tải về file CSV để giao việc.

Thiết lập dữ liệu tuyển dụng
  • Chọn các chỉ số cốt lõi
  • Định nghĩa mốc bắt đầu, kết thúc
  • Chuẩn hóa trạng thái ứng viên
  • Thiết lập nơi ghi dữ liệu thống nhất
  • Phân công người cập nhật
  • Đào tạo người dùng
Theo dõi phễu tuyển
  • Đếm ứng viên ở từng bước
  • Tính tỷ lệ chuyển đổi
  • So sánh theo vị trí
  • Tìm điểm nghẽn
  • Tìm nguyên nhân với người liên quan
  • Đề xuất cải thiện
Đánh giá nguồn ứng viên
  • Gắn nguồn cho mọi ứng viên
  • Thống kê số hồ sơ, số trúng tuyển
  • Tính chi phí mỗi nguồn
  • Xem chất lượng thử việc theo nguồn
  • Xếp hạng nguồn
  • Điều chỉnh ngân sách
Chất lượng tuyển dụng
  • Thu thập kết quả thử việc
  • Theo dõi giữ chân giai đoạn đầu
  • Lấy ý kiến quản lý về người mới
  • Gắn với nguồn và người phỏng vấn
  • Điều chỉnh tiêu chí tuyển
  • Phản hồi cho người tuyển dụng
Nội dung mang tính tham khảo chung về kỹ năng làm việc, hãy điều chỉnh theo đặc thù công việc của bạn.